Po wielu miesiącach oczekiwań, Ministerstwo Finansów po raz pierwszy w historii opublikowało wiążące objaśnienia podatkowe dotyczące stosowania klauzuli rzeczywistego właściciela (BO) w kontekście podatku u źródła (WHT). Przypominamy, że dwa poprzednie dokumenty – z 2019 i 2023 roku – były jedynie projektami i nigdy nie doczekały się implementacji.

Opublikowane objaśnienia stanowią wyzwanie dla wszystkich polskich płatników, a w szczególności dla spółek, które dosłownie w najbliższych dniach wypłacą dywidendy i muszą już sprostać nowym wymogom.

Poniżej przedstawiamy wybrane wytyczne zawarte w objaśnieniach MF:

  1. Obowiązek weryfikacji rzeczywistego właściciela dla płatności pasywnych i doprecyzowanie przesłanek negatywnych:
    • W ocenie Ministerstwa Finansów płatności pasywne są szczególnie podatne na schematy unikania opodatkowania, a klauzula BO ma na celu zapobieganie takim nadużyciom.
    • Obowiązek weryfikacji statusu BO dotyczy wszystkich płatności pasywnych, tj. dywidend, odsetek i należności licencyjnych, niezależnie od tego, czy taki obowiązek wynika wprost z umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania oraz niezależnie od kwoty. Wymóg ten jest związany z zastosowaniem preferencyjnych stawek podatkowych lub zwolnień na podstawie prawa krajowego i międzynarodowego.
    • W objaśnieniach MF wskazał przykładowe przesłanki negatywne, które świadczą o pośrednictwie i nieotrzymywaniu należności dla własnej korzyści lub o nieprowadzeniu rzeczywistej działalności gospodarczej, a tym samym wykluczają status rzeczywistego właściciela.
    • Obowiązek weryfikacji BO nie obejmuje natomiast wynagrodzenia za usługi niematerialne.
  2. Oficjalne wprowadzenie podejścia „look-through” (LTA):
    • Podejście „look-through” umożliwia – przy spełnieniu szeregu dodatkowych warunków – zastosowanie preferencji WHT, nawet jeśli bezpośredni odbiorca płatności nie jest rzeczywistym właścicielem, o ile BO może zostać zidentyfikowany.
    • Podejście to jest opcjonalne dla podatników i płatników podatku u źródła.
  3. Wykorzystanie dzielonego substratu osobowo-majątkowego:
    • W niektórych przypadkach spółka może korzystać ze wspólnych zasobów (np. personelu, przestrzeni biurowej) udostępnianych przez inne podmioty powiązane, bez ponoszenia kosztów. Nie dyskwalifikuje to automatycznie statusu BO, pod warunkiem, że odbiorca należności prowadzi rzeczywistą działalność gospodarczą i spełnia inne kryteria BO.
    • Korzystanie ze wspólnych zasobów musi być zawsze dokładnie przeanalizowane, aby upewnić się, że wspiera ono niezależne działania podmiotu i nie wskazuje na brak substratu ekonomicznego.
  4. Rozszerzony zakres podmiotowy badania warunku rzeczywistego właściciela:
    • Jest to pomocnicza formuła weryfikowania statusu BO i obejmuje przypadki, gdy podmiot uzyskujący płatność nie posiada statusu BO, a jednocześnie nie jest możliwe zastosowanie „look-through approach” wyłącznie z uwagi na brak wiedzy co do dalszej płatności.
  5. Domniemanie spełnienia warunku rzeczywistego właściciela na gruncie dyrektywy PS:
    • Nie jest konieczne badanie warunku rzeczywistego właściciela w odniesieniu do wypłaty podziału zysku, która podlega co najmniej jednokrotnemu opodatkowaniu w granicach UE.
    • Możliwość zastosowania „domniemania BO” przez płatnika nie może jednak modyfikować formalnych obowiązków ustawowych ciążących na podatniku (odbiorcy płatności), takich jak np. warunek wykazania statusu BO w przypadku wnioskowania o zwrot podatku.

Mając na uwadze najnowsze zmiany, rekomendujemy podjęcie działań dla zabezpieczenia interesów polskich płatników i zagranicznych odbiorców płatności, w szczególności takich jak:

  1. Pilna ponowna weryfikacja dostępnych preferencji przed nadchodzącymi wypłatami pasywnymi.
  2. Rewizja i dostosowanie procesu weryfikacji statusu BO.
  3. Weryfikacja już posiadanej dokumentacji w celu stosowania preferencji WHT.
  4. Weryfikacja wewnętrznych standardów należytej staranności, przegląd i aktualizacja procedur w podatku u źródła.
  5. Analiza płatności w celu zidentyfikowania, czy zasadne i możliwe jest zastosowanie nowych rozwiązań, tj. look-through approach lub dzielonego substratu osobowo-majątkowego.
  6. Przegląd posiadanych opinii o stosowaniu preferencji, złożonych oświadczeń WH-OSC i toczących się postępowań WHT pod kątem szans na zabezpieczenie preferencji, już z uwzględnieniem objaśnień MF.

Jeśli powyższe zagadnienie dotyczy Państwa działalności i są Państwo zainteresowani naszą pomocą w przedmiotowym zakresie, uprzejmie prosimy o kontakt z Państwa opiekunem.

Powyższy post na blogu stanowi informację o charakterze ogólnym, jego celem jest dostarczenie Państwu na bieżąco informacji o zmianach w prawie podatkowym, interpretacjach organów podatkowych, rozwoju linii orzeczniczej oraz ciekawych komentarzach. Doradztwo Podatkowe WTS&SAJA nie ponosi prawnej odpowiedzialności za żadne działania lub zaniechania podjęte w wyniku powyższych informacji.